Ákvörðun Hæstaréttar

1. Samkvæmt 4. mgr. 16. gr. laga nr. 50/2016 um dómstóla standa að ákvörðun þessari hæstaréttardómararnir Benedikt Bogason, Karl Axelsson og Ólafur Börkur Þorvaldsson.

2. Með beiðni 8. janúar 2026 leitar Kristinn Brynjólfsson leyfis Hæstaréttar, á grundvelli 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, til að áfrýja dómi Landsréttar 11. desember 2025 í máli nr. 492/2024: Fjárfestingafélag atvinnulífsins hf. gegn Kristni Brynjólfssyni og gagnsök. Gagnaðili hefur ekki látið málið til sín taka.

3. Ágreiningur aðila lýtur að því hvort færa beri niður eftirstöðvar krafna, að fullu eða að hluta, á grundvelli tveggja veðskuldabréfa með vísan til þess að markaðsverð eigna sem seldar voru á nauðungarsölu hafi verið hærra en söluverð þeirra við nauðungarsöluna, sbr. 1. mgr. 57. gr. laga um nauðungarsölu nr. 90/1991.

4. Héraðsdómur taldi sannað með vísan til matsgerðar dómkvaddra yfirmatsmanna að markaðsverð hinna seldu eigna hefði verið 37.500.000 krónum hærra en söluandvirði þeirra við nauðungarsölu. Voru eftirstöðvar kröfu gagnaðila færðar niður sem því nam. Landsréttur féllst á forsendur héraðsdóms hvað það varðaði en leit jafnframt til þess að gagnaðili hefði fengið úthlutað til sín upp í veðkröfur samkvæmt viðbótarfrumvarpi sýslumanns sem ekki hefði verið litið til í héraðsdómi. Var krafa leyfisbeiðanda um niðurfærslu lækkuð samkvæmt því um 2.000.000. Niðurstaða Landsréttar varð því á þá leið að færa eftirstöðvar krafna gagnaðila niður um samtals 35.500.000 krónur miðað við stöðu skulda 16. nóvember 2020.

5. Leyfisbeiðandi afmarkar beiðni sína við það álitaefni að Landsréttur hafi látið ósvarað þeim málatilbúnaði hans að alvarlegir ágallar hafi verið á yfirmatsgerð og undirmatsgerðin samræmst betur raunverulegum markaðsaðstæðum. Hafi af þeim ástæðum borið að leggja undirmatsgerðina til grundvallar niðurstöðu um markaðsverð eignarinnar, sbr. 1. mgr. 57. gr. laga nr. 90/1991. Leyfisbeiðandi telur því að skilyrði 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991 séu uppfyllt enda hafi verið verulegir annmarkar á rökstuðningi Landsréttar og ekki tekin efnisleg afstaða til „sjálfstæðrar kröfu“ sem haft hafi úrslitaþýðingu fyrir niðurstöðu málsins og varðað sérstaklega mikilsverða hagsmuni hans. Þá tiltekur leyfisbeiðandi að úrlausn málsins hafi verulegt almennt gildi á sviði einkamálaréttarfars og varðandi hina almennu reglu um að dómstólum beri að taka efnislega afstöðu til þess á hvaða forsendum ein matsgerð sé lögð til grundvallar fremur en önnur. Landsréttur hafi þannig fallist á túlkun leyfisbeiðanda á 57. gr. laga nr. 90/1991 en allt að einu enga afstöðu tekið til kröfu hans um að yfirmatsgerð skyldi vikið til hliðar. Þegar svo hátti til sé um að ræða annmarka á dómi sem snerti grundvallarreglur um rökstuðning dómsúrlausna og rétt aðila til efnislegrar úrlausnar.

6. Að virtum gögnum málsins verður hvorki litið svo á að úrslit þess hafi verulegt almennt gildi né að það varði sérstaklega mikilvæga hagsmuni leyfisbeiðanda í skilningi 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991. Þá verður ekki séð að dómur Landsréttar sé bersýnilega rangur að formi eða efni, sbr. 4. málslið sömu málsgreinar. Beiðni um áfrýjunarleyfi er því hafnað.