Hæstiréttur íslands

Nr. 2026-31

A (Guðmundur B. Ólafsson lögmaður)
gegn
B ehf. (Eva B. Helgadóttir lögmaður)

Lykilorð

  • Áfrýjunarleyfi
  • Ráðningarsamningur
  • Trúnaðarskylda
  • Riftun
  • Brottrekstur úr starfi
  • Sönnun
  • Aðilaskipti
  • Málsástæða
  • Hafnað

Ákvörðun Hæstaréttar

1. Samkvæmt 4. mgr. 16. gr. laga nr. 50/2016 um dómstóla standa að ákvörðun þessari hæstaréttardómararnir Sigurður Tómas Magnússon, Ása Ólafsdóttir og Skúli Magnússon.

2. Með beiðni 17. mars 2026 leitar A leyfis Hæstaréttar, á grundvelli 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, til að áfrýja dómi Landsréttar 19. febrúar sama ár í máli nr. 22/2025: A gegn B ehf. Gagnaðili leggst gegn beiðninni.

3. Ágreiningur aðila lýtur að kröfu leyfisbeiðanda um skaðabætur úr hendi gagnaðila vegna ólögmætrar riftunar C ehf. á ráðningarsamningi hans. Gagnaðili byggir á því leyfisbeiðandi hafi brotið svo verulega af sér í starfi með ítrekuðum akstri ökutækja vinnuveitanda síns, sviptur ökurétti, að heimilt hafi verið að víkja honum fyrirvaralaust úr starfi. Í héraði var C ehf. stefnt til varnar en það félag sameinaðist gagnaðila í júlí 2024. Gagnaðili var talinn réttur aðili að málinu til varnar í Landsrétti.

4. Landsréttur staðfesti héraðsdóm sem sýknaði gagnaðila, áður C ehf., af kröfum leyfisbeiðanda. Landsréttur sló því föstu að leyfisbeiðandi hefði á haustmánuðum 2022, eftir að hann hóf störf hjá C ehf., ekið bifreið félagsins sviptur ökurétti. Þá var óumdeilt að hann hefði verið sviptur ökurétti þegar hann ók bifreið vinnuveitanda síns 8. febrúar 2023. Gagnaðili var talinn hafa sýnt fram á með fullnægjandi hætti að leyfisbeiðandi hefði brotið alvarlega gegn trúnaðarskyldu sinni auk þess sem háttsemi hans hefði falið í sér lögbrot. Riftun ráðningarsamningsins hefði verið reist á efnislegum forsendum og verið réttlætanleg án frekari viðvörunar. Þá taldi rétturinn að málsástæða um áminningu hefði komið of seint fram.

5. Leyfisbeiðandi byggir á því að úrslit málsins varði sérstaklega mikilvæga hagsmuni hans en krafan taki til þriggja mánaða framfærslu hans. Þá byggir hann á því að málsmeðferð Landsréttar hafi verið ábótavant en rétturinn hafi ranglega hafnað sem of seint fram kominni málsástæðu sem laut að vísun í ráðningarsamning auk þess að svara ekki málsástæðum um áminningu. Enn fremur telur hann að úrslit málsins hafi verulegt almennt gildi í vinnurétti einkum um þá reglu að áminning þurfi að koma strax í kjölfar brots, þurfi að vera skýr og afleiðingar ljósar. Ef vinnuveitanda hafi verið kunnugt um háttsemi sem talin er andstæð hagsmunum hans en hann látið hana átölulausa glati hann rétti til riftunar án undangenginnar áminningar. Niðurstaða Landsréttar sé bersýnilega í andstöðu við þessa meginreglu. Þá feli dómurinn í sér breytingu á inntaki trúnaðarskyldu í vinnurétti. Jafnframt hafi atvikið í febrúar átt sér stað fyrir vinnutíma. Loks byggir leyfisbeiðandi á því að dómur Landsréttar sé bersýnilega rangur meðal annars þar sem sönnunarbyrði um hvort hann hafi verið próflaus við akstur í september hafi verið látin hvíla á honum en sáttargerð hjá lögreglustjóra sýni að svipting ökuréttinda hafi ekki tekið gildi fyrr en 4. nóvember 2022.

6. Að virtum gögnum málsins verður hvorki litið svo á að úrslit þess hafi verulegt almennt gildi né að það varði sérstaklega mikilvæga hagsmuni leyfisbeiðanda í skilningi 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991. Þá verður ekki séð að dómur Landsréttar sé bersýnilega rangur að formi eða efni, sbr. 4. málslið sömu málsgreinar. Beiðni um áfrýjunarleyfi er því hafnað.