Ákvörðun Hæstaréttar

Samkvæmt 4. mgr. 16. gr. laga nr. 50/2016 um dómstóla standa að ákvörðun þessari hæstaréttardómararnir Þorgeir Örlygsson, Benedikt Bogason og Karl Axelsson.

Með beiðni 23. október 2019 leitar Mamma veit best ehf. eftir leyfi Hæstaréttar til að áfrýja dómi Landsréttar 27. september sama ár í máli nr. 838/2018: Mamma veit best ehf. gegn íslenska ríkinu, á grundvelli 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Íslenska ríkið leggst ekki gegn beiðninni.

Leyfisbeiðandi höfðaði mál þetta til endurgreiðslu fjárhæðar sem hann innti af hendi til gagnaðila á tilteknu tímabili vegna innflutnings á vöru með heitinu „Slökun“ sem bar 20% toll samkvæmt tollskrá og öðrum viðaukum við tollalög nr. 88/2005. Reisti hann kröfu sína á ákvæðum laga nr. 29/1995 um endurgreiðslu oftekinna skatta og gjalda og taldi álagningu þessara tolla hafa verið andstæða tilgreindum ákvæðum samkeppnislaga nr. 44/2005 og stjórnarskrárinnar. Ágreiningur aðila lýtur að flokkun vörunnar í tollflokk samkvæmt gildandi reglum þar að lútandi. Með dómi Landsréttar var staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu gagnaðila á þeim grunni að umrædd vara væri ætluð til drykkjarframleiðslu og hefði verið réttilega flokkuð undir vöruliðinn „Tilreidd drykkjarvöruefni, sem innihalda prótein og/eða önnur næringarefni, einnig vítamín, steinefni [...]“. Vísað var til þess að sá vöruliður lýsti vörunni með nákvæmari hætti en vöruliðurinn „Fæðubótarefni, ótalin annars staðar“ sem ekki bar toll og leyfisbeiðandi byggði kröfu sína á.

Leyfisbeiðandi byggir á því að málsmeðferð fyrir héraðsdómi og Landsrétti hafi verið stórlega ábótavant þar sem niðurstaða héraðsdóms hafi verið byggð á tilgreindri málsástæðu um eiginleika vörunnar sem ekki hafi komið fram í málatilbúnaði gagnaðila. Héraðsdómarinn hafi því farið út fyrir kröfur aðila í dómi sínum, sbr. 111. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, og Landsrétti borið að ómerkja héraðsdóminn og vísa málinu á ný heim í hérað til löglegrar meðferðar. Þá hafi málsmeðferðin brotið í bága við 1. mgr. 70. gr. stjórnarskrárinnar og 1. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu. Af þessum sökum hafi dómur Landsréttar jafnframt verið bersýnilega rangur að formi til og efni. Loks varði málið sérstaklega mikilsverða hagsmuni sína.

Að virtum gögnum málsins er ekki unnt að líta svo á að úrslit þess varði sérstaklega mikilvæga hagsmuni leyfisbeiðanda í skilningi 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991. Þá var málsmeðferðinni fyrir héraðsdómi eða Landsrétti hvorki stórlega ábótavant né dómur Landsréttar bersýnilega rangur að formi eða efni til, sbr. 3. málslið 1. mgr. sömu greinar. Er beiðninni því hafnað.