Hæstiréttur íslands

Nr. 2026-15

B (Reimar Pétursson lögmaður)
gegn
A (sjálfur)

Lykilorð

  • Kæruleyfi
  • Fjárskipti
  • Viðurkenningarkrafa
  • Kröfugerð
  • Samþykkt

Ákvörðun Hæstaréttar

1. Samkvæmt 4. mgr. 16. gr. laga nr. 50/2016 um dómstóla standa að ákvörðun þessari hæstaréttardómararnir Benedikt Bogason, Karl Axelsson og Ólafur Börkur Þorvaldsson.

2. Með beiðni 6. febrúar 2026 leitar B leyfis Hæstaréttar, á grundvelli 3. mgr. 167. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, til að kæra úrskurð Landsréttar 26. janúar 2026 í máli nr. 837/2025: A gegn B. Gagnaðili leggst gegn beiðninni.

3. Ágreiningur aðila lýtur að fjárskiptum þeirra vegna lögskilnaðar sem lauk með gerð fjárskiptasamnings 2. desember 2020. Gagnaðili höfðaði mál á hendur leyfisbeiðanda til viðurkenningar á skaðabótaskyldu vegna tjóns sem hann kveðst hafa orðið fyrir við fjárskiptin vegna þess að leyfisbeiðandi veitti honum ekki upplýsingar um eignarhluti sína í sænsku félagi og kauprétt vegna þeirra. Til vara krafðist gagnaðili viðurkenningar á því að umrætt hlutafé og kaupréttur leyfisbeiðanda hafi ekki fallið undir fjárskiptasamning og að helmingur eignanna hefði átt að koma í sinn hlut. Með úrskurði héraðsdóms var málinu vísað frá dómi en Landsréttur vísaði einungis varakröfu gagnaðila frá dómi.

4. Leyfisbeiðandi byggir á því að úrskurður Landsréttar sé bersýnilega rangur að formi og efni. Þannig hafi Landsréttur ekki tekið afstöðu til allra málsástæðna leyfisbeiðanda og breytt niðurstöðu frá fyrra dómstigi án fullnægjandi rökstuðnings, sbr. 3. mgr. 164. gr. og 4. mgr. 150. gr. laga nr. 91/1991. Hafi leyfisbeiðandi byggt málsvarnir sínar á því að vísa bæri málinu frá dómi á grundvelli 2. mgr. 24. gr. laga nr. 91/1991, 95. gr. hjúskaparlaga nr. 31/1993 og laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. Auk þess skorti gagnaðila lögvarða hagsmuni af kröfum sínum, sbr. 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991. Þá fullnægi málatilbúnaðurinn ekki kröfum 1. mgr. 80. gr. sömu laga. Í úrskurði Landsréttar hafi einungis verið fjallað um hvort málatilbúnaður gagnaðila uppfyllti ákvæði laga nr. 91/1991 og sé úrskurðurinn því bersýnilega rangur að formi og efni. Þá byggir leyfisbeiðandi á því að úrlausn Hæstaréttar um málið geti haft fordæmisgildi um hvernig Landsréttur eigi að haga rökstuðningi þegar hann snýr niðurstöðu héraðsdóms. Almannahagsmunir kalli á slíkt fordæmi Hæstaréttar. Þá beri úrskurður Landsréttar það með sér að vafi sé uppi um skýringu 2. mgr. 24. gr. laga nr. 91/1991 í samhengi við 95. gr. hjúskaparlaga og ákvæði um fjárslit hjóna í lögum nr. 20/1991. Mikilvægt sé að fyrirsjáanleiki ríki um þann farveg sem marka skuli ágreiningsmáli eftir að fjárfélagi hjóna hafi verið slitið. Standi úrskurður Landsréttar óhaggaður geti aðilar haft uppi skaðabótakröfur gagnvart fyrrverandi maka án þess að gildi fjárslita hafi áður verið borið undir dóm samkvæmt 2. mgr. 95. gr. hjúskaparlaga.

5. Að virtum gögnum málsins verður talið að úrlausn um kæruefnið geti haft fordæmisgildi þannig að fullnægt sé skilyrðum 2. málsliðar 3. mgr. 167. gr. laga nr. 91/1991. Beiðni um kæruleyfi er því samþykkt.